Badacze z Wrocławia i Krakowa odkrywają tajemnice średniowiecznych polskich miast
5 marca 2026, 10:53Dzisiejszy wygląd centrów wielu polskich miast to nie przypadek, a wynik precyzyjnego planowania w średniowieczu. Wtedy właśnie najszerzej i na największą skalę pojawiły się regularnie zaplanowane miasta. Było to związane z kolonizacją nowych terenów, przede wszystkim w Europie Środkowej i Wschodniej. Pomiędzy XI a XIV wiekiem w Europie powstało co najmniej 1500 nowych miast. Jednak zachowało się niewiele oryginalnych dokumentów planistycznych z tego okresu, więc historycy mieli problemy z odtworzeniem zasad, którymi kierowali się ówcześni mierniczy. Dlatego badacze z Politechniki Wrocławskiej i Uniwersytetu Jagiellońskiego wykorzystali zaawansowane metody statystyczne i skanowanie laserowe, by zrekonstruować zasady, wedle których w XIII wieku wyznaczano przestrzeń miejską.
Wielki Mur Drzewny
15 lipca 2008, 17:29W Afryce powstanie pas drzew, nazywany czasem wielkim murem drzewnym (ang. Great Green Wall), który ma zahamować pustynnienie obszarów na południe od Sahary. Rozwiązanie takie przedstawiono już 3 lata temu, ale dopiero teraz ustalono szczegóły jego realizacji.
Zrób to sam: skaningowy mikroskop tunelowy
27 lipca 2010, 09:42Skaningowy mikroskop tunelowy przyniósł swoim konstruktorom nagrodę Nobla w 1986 roku. Dziś jest on jednym z najważniejszych narzędzi nowoczesnej nauki, pozwalając obserwować pojedyncze atomy próbek. Bardzo drogim narzędziem. A co powiecie na zbudowanie go w domu?
Urodzinowy wschód słońca wyznaczył plan miasta
18 października 2012, 11:16Aleksandria została zbudowana na planie wyznaczonym przez pozycję wschodzącego słońca w dniu narodzin Aleksandra Wielkiego.
Mrówki dostosowują się do roli, odpowiednio kształtując tułów
7 stycznia 2014, 13:05Funkcja spełniana przez mrówkę w dorosłości wpływa na wzrost segmentów jej tułowia.
Od typu treningu zależy rodzaj komunikacji mózgu z mięśniami
22 września 2015, 06:27Stosowanie treningów wytrzymałościowego i oporowego nie tylko przygotowuje do uprawiania innych rodzajów sportu, ale i różnie wpływa na porozumiewanie się mózgu i mięśni.
Resztki drewna na plaży zagrażają rozmnażającym się żółwiom
10 kwietnia 2017, 12:09Naukowcy z Uniwersytetu w Exeter i ze Stacji Biologicznej Doñana w Sewilli odkryli, że odpadki drzewne po wycince lasów w Kolumbii zagrażają kluczowym etapom cyklu życiowego narażonego na wyginięcie żółwia skórzastego (Dermochelys coriacea). Wpływają one zarówno na mające złożyć jaja samice, jak i na świeżo wyklute młode.
Ślad dłoni piktyjskiego kowala
26 lipca 2018, 05:00Na kamiennym kowadle ze stanowiska Knowe of Sandro na wyspie Rousay na Orkadach odkryto świetnie zachowany ślad dłoni piktyjskiego kowala. Znalezisko ma co najmniej 1000 lat.
Najstarsza świątynia na świecie powstała według planu architektonicznego
13 maja 2020, 08:30Starszy o tysiące lat od Stonehenge kompleks Göbekli Tepe, najstarsza świątynia na świecie, powstał jako jeden projekt architektoniczny, a zasady geometrii odgrywały olbrzymią rolę w jej wznoszeniu. Hipoteza naukowców z Tel Awiwu czyni tę budowlę jeszcze bardziej niezwykłą i tajemniczą.
Marsjański śmigłowiec Ingenuity przetrwał pierwszą samodzielną noc na Czerwonej Planecie
6 kwietnia 2021, 15:21Pierwszy pojazd latający umieszczony przez ludzkość na powierzchni Marsa – śmigłowiec Ingenuity – bez szwanku przetrwał swoją pierwszą samodzielną noc na Czerwonej Planecie. Noc, pod koniec której temperatura spadła do -90 stopni Celsjusza, była poważnym testem dla pojazdu. Tak niskie temperatury mogły uszkodzić jego akumulator lub jeden z podzespołów
